Belirtileri, Beslenme Yaklaşımları ve Sık Sorulan Sorular
Yayın Tarihi:
Kategori: Otoimmün Hastalıklar
Haşimato (Hashimoto) tiroiditi, tiroid bezini etkileyen en yaygın otoimmün hastalıklardan biridir. Günümüzde özellikle kadınlarda daha sık görülmekte olup, farklı yaş gruplarında ortaya çıkabilmektedir.
Haşimato tanısı alan birçok kişi; beslenmenin hastalık üzerindeki etkisini, hangi besinlere dikkat edilmesi gerektiğini ve günlük yaşamda nelere özen gösterilmesi gerektiğini merak etmektedir.
Bu yazıda Haşimato hakkında en sık sorulan soruları bilimsel bilgiler doğrultusunda ele alıyoruz.
Haşimato Nedir?
Haşimato, tıbbi adıyla Hashimoto tiroiditi, bağışıklık sisteminin tiroid bezini hedef aldığı otoimmün bir hastalıktır.
Bu süreç zaman içerisinde tiroid bezinin çalışma düzenini etkileyebilir. Bazı bireylerde tiroid hormon düzeylerinde değişiklikler görülebilirken, bazı kişiler uzun süre belirgin bir yakınma yaşamayabilir.
Haşimato tanısı ve tedavi planlaması ilgili hekim tarafından yapılmaktadır. Beslenme danışmanlığı ise tedavi sürecini destekleyen yaşam tarzı yaklaşımlarından biridir.
Haşimato Belirtileri Nelerdir?
Belirtiler kişiden kişiye farklılık gösterebilir.
Sık bildirilen yakınmalar arasında;
- Halsizlik
- Yorgunluk
- Üşüme hissi
- Kilo değişiklikleri
- Kabızlık
- Cilt kuruluğu
- Saç dökülmesi
- Konsantrasyon güçlüğü
- Boyun bölgesinde dolgunluk hissi
yer alabilir.
Bu belirtiler yalnızca Haşimato’ya özgü değildir. Tanı için hekim değerlendirmesi gereklidir.
Haşimato Neden Oluşur?
Haşimato’nun tek bir nedeni olduğu düşünülmemektedir.
Bilimsel çalışmalarda;
- Genetik yatkınlık
- Çevresel faktörler
- Bağışıklık sistemi ile ilişkili süreçler
- Bazı enfeksiyonlar
- Yaşam tarzı faktörleri
gibi etkenlerin rol oynayabileceği belirtilmektedir.
Haşimato’da Beslenme Neden Önemlidir?
Haşimato tanısı alan bireylerde beslenme planı; kişinin sağlık durumu, laboratuvar bulguları, yaşam tarzı ve bireysel ihtiyaçları dikkate alınarak hazırlanmalıdır.
Tek tip bir Haşimato beslenme planı bulunmamaktadır.
Beslenme danışmanlığı kapsamında öğün düzeni, besin çeşitliliği, enerji gereksinimi, protein alımı ve günlük yaşam alışkanlıkları birlikte değerlendirilir.
Haşimato Hastaları Gluten Tüketebilir mi?
Toplumda en sık karşılaşılan yanlış inanışlardan biri, Haşimato tanısı alan herkesin gluteni tamamen bırakması gerektiğidir.
Güncel bilimsel veriler doğrultusunda, çölyak hastalığı veya hekim tarafından doğrulanmış glutenle ilişkili bir durum bulunmadıkça glutensiz beslenmenin her Haşimato hastası için gerekli olduğu söylenemez.
Bu nedenle gluten tüketimi konusunda bireysel değerlendirme yapılması önemlidir.
Selenyum ve D Vitamini Neden Önemlidir?
Selenyum ve D vitamini, Haşimato ile ilgili araştırmalarda sık incelenen besin öğeleri arasındadır.
Takviye kullanımı ise yalnızca bireysel ihtiyaçlar, laboratuvar bulguları ve hekim değerlendirmesi doğrultusunda planlanmalıdır.
Haşimato ve Bağırsak Sağlığı Arasında Bir İlişki Var mıdır?
Evet. Son yıllarda yapılan bilimsel araştırmalar, bağırsak mikrobiyotası ile bağışıklık sistemi arasında güçlü bir ilişki olduğunu göstermektedir.
Bağırsaklar, bağışıklık sisteminin önemli bir bölümünü barındırır ve bağırsak mikrobiyotasındaki değişikliklerin otoimmün hastalıklarla ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Bu nedenle Haşimato tiroiditi olan bireylerde bağırsak sağlığı da beslenme danışmanlığı kapsamında değerlendirilen önemli alanlardan biridir.
Ancak her Haşimato hastasında aynı bağırsak sorunları görülmeyebilir ve her bağırsak yakınmasının nedeni de Haşimato değildir.
Beslenme planı oluşturulurken; sindirim sistemi yakınmaları, beslenme alışkanlıkları, yaşam tarzı ve bireysel gereksinimler birlikte değerlendirilerek kişiye özel bir yaklaşım planlanmalıdır.
Günlük Yaşamda Nelere Dikkat Edilebilir?
Haşimato tanısı alan bireylerde;
- Düzenli ve dengeli beslenmek
- Yeterli protein tüketmek
- Sebze ve meyve çeşitliliğine yer vermek
- Düzenli fiziksel aktivite yapmak
- Uyku düzenine dikkat etmek
- Stres yönetimine özen göstermek
- Düzenli sağlık kontrollerini aksatmamak
genel sağlık açısından önem taşımaktadır.
Sonuç
Haşimato, uzun dönem takip gerektirebilen otoimmün hastalıklardan biridir.
Beslenme planının kişiye özel hazırlanması, yaşam tarzı alışkanlıklarının değerlendirilmesi ve düzenli sağlık kontrollerinin sürdürülmesi önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
Haşimato tamamen iyileşir mi?
Haşimato’nun tanı ve tedavi süreci ilgili hekim tarafından planlanır. Beslenme danışmanlığı, bireysel ihtiyaçlara göre düzenlenen destekleyici bir yaklaşımdır.
Haşimato’da gluten tamamen yasak mıdır?
Hayır. Glutensiz beslenme her birey için gerekli olmayabilir. Değerlendirme kişiye özel yapılmalıdır.
Haşimato’da hangi besinler tüketilmelidir?
Tek bir beslenme listesi bulunmamaktadır. Beslenme planı bireyin sağlık durumu, laboratuvar bulguları ve yaşam tarzına göre hazırlanmalıdır.
Haşimato’da beslenme danışmanlığı neden önemlidir?
Beslenme planının bireysel ihtiyaçlara göre düzenlenmesi ve sürdürülebilir alışkanlıklar oluşturulması açısından önemlidir.
