Bu Değişiklik Ne Anlama Geliyor?
Uzun yıllardır Polikistik Over Sendromu (PCOS) olarak bilinen hastalık, 2026 yılında yayımlanan uluslararası bilimsel uzlaşı ile yeni bir isim aldı.
Artık bu hastalık PMOS (Polyendocrine Metabolic Ovarian Syndrome) yani Poliendokrin Metabolik Over Sendromu olarak adlandırılıyor. Bu isim değişikliği yalnızca terminolojik bir güncelleme değil; hastalığın günümüzde nasıl anlaşıldığını yansıtan önemli bir bilimsel gelişmedir.
Neden PCOS İsmi Değiştirildi?
Aslında “Polikistik Over Sendromu” ismi uzun yıllardır eleştiriliyordu.
Çünkü;
- PCOS tanısı alan birçok kadında gerçek anlamda over kisti bulunmaz.
- Ultrasonda görülen yapılar kist değil, gelişimini tamamlayamamış küçük folliküllerdir.
- Hastalık yalnızca yumurtalıkları ilgilendirmez.
- Metabolizma, insülin, hormonlar, cilt, saç, üreme sistemi ve kardiyometabolik sağlık gibi birçok sistemi etkileyebilir.
Bu nedenle eski isim, hastalığın gerçek yapısını tam olarak yansıtmıyordu.
PMOS Ne Demek?
Yeni isim üç önemli özelliği vurgulamaktadır.
Polyendocrine (Poliendokrin)
Birden fazla hormon sisteminin etkilendiğini ifade eder.
Metabolic (Metabolik)
İnsülin direnci, kan şekeri düzeni, kilo yönetimi ve metabolik süreçlerin hastalığın önemli parçaları olduğunu vurgular.
Ovarian (Over)
Yumurtalık fonksiyonlarının da hastalığın önemli bileşenlerinden biri olduğunu gösterir.
Bu nedenle PMOS, hastalığın yalnızca yumurtalıklarla sınırlı olmadığını, tüm vücudu etkileyebilen kompleks bir tablo olduğunu daha doğru şekilde ifade etmektedir.
Tanı Kriterleri Değişti mi?
Hayır.
İsmi değişmiş olsa da tanı kriterleri şu an için aynı şekilde kullanılmaya devam etmektedir.
Yeni isim, hastalığın daha doğru anlaşılmasını sağlamak amacıyla kabul edilmiştir. Tanı ve klinik yaklaşımın gelecekte güncellenecek uluslararası rehberlerle birlikte gelişmesi beklenmektedir.
PMOS Neden Sadece Bir Kadın Hastalığı Değildir?
PMOS yalnızca adet düzensizliği yaşayan kadınların hastalığı değildir.
Araştırmalar, bu sendromun;
- metabolik sağlığı,
- insülin duyarlılığını,
- kardiyovasküler risk faktörlerini,
- cilt sağlığını,
- ruh sağlığını,
- üreme sağlığını
etkileyebildiğini göstermektedir. Bu nedenle günümüzde PMOS’a bütüncül bir bakış açısıyla yaklaşılmaktadır.
Beslenme PMOS Yönetiminde Neden Önemlidir?
Beslenme planlaması, PMOS yönetiminde yaşam tarzı düzenlemelerinin önemli bir parçasıdır.
Kişiye özel planlanan beslenme danışmanlığı sürecinde;
- öğün düzeni,
- besin kalitesi,
- protein ve lif alımı,
- fiziksel aktivite,
- uyku düzeni,
- sürdürülebilir alışkanlıklar
birlikte değerlendirilir.
Her bireyin ihtiyaçları farklı olduğundan tek tip bir PMOS beslenme planı bulunmamaktadır.
PMOS Hakkında Bilinmesi Gereken En Önemli Nokta
İsim değişmiş olsa da hastalık değişmedi.
Değişen şey, tıp dünyasının bu sendromu artık yalnızca “yumurtalık kistleri” üzerinden değil; hormonal, metabolik ve çoklu sistemleri etkileyen kompleks bir durum olarak değerlendirmesidir. Bu yaklaşımın, tanının gecikmesini azaltması ve bireylerin daha kapsamlı değerlendirilmesine katkı sağlaması amaçlanmaktadır.
Sık Sorulan Sorular
PCOS tamamen kalktı mı?
Hayır. Hastalık aynı hastalıktır. Uluslararası uzlaşı ile adı PMOS olarak değiştirilmiştir ve geçiş sürecinde her iki isim de bir süre birlikte kullanılacaktır.
PMOS ile PCOS arasında fark var mı?
Hayır. Yeni isim aynı hastalığı ifade etmektedir. Amaç, hastalığın hormonal ve metabolik yönlerini daha doğru yansıtmaktır.
Bundan sonra hangi isim kullanılacak?
Uluslararası bilimsel kuruluşlar ve birçok sağlık kurumu PMOS adını kullanmaya başlamıştır. Ancak geçiş sürecinde PCOS terimi de yaygın olarak kullanılmaya devam edecektir.
